Je klikt op een link in een sms, logt in op wat je bankwebsite lijkt te zijn, en een paar minuten later is er geld van je rekening verdwenen. Of je wordt gebeld door iemand die zich voordoet als bankmedewerker en die je overhaalt om geld over te maken naar een ‘veilige rekening’. Het overkomt jaarlijks veel mensen, en de eerste vraag is altijd dezelfde: krijg ik mijn geld terug?
Het antwoord hangt vooral af van één ding. Heeft de oplichter zelf het geld van je rekening gehaald, of heb jij de betaling gedaan?
Heb je je inloggegevens of beveiligingscodes ingevuld op een nepwebsite en heeft de oplichter daarmee zelf geld overgemaakt, dan is er sprake van een niet-toegestane betaling. Jij hebt die betaling immers niet zelf gedaan of goedgekeurd. In dat geval moet je bank je in principe terugbetalen.
Het Europees Hof van Justitie heeft op 15 oktober nog bevestigd dat banken een niet-toegestane betaling direct moeten terugbetalen, uiterlijk aan het einde van de volgende werkdag nadat je de fraude hebt gemeld. Een bank mag dat alleen weigeren als er serieuze aanwijzingen zijn dat je zelf fraude hebt gepleegd. Vermoedt de bank dat je grof nalatig bent geweest, dan moet de bank eerst terugbetalen en kan ze het geld later eventueel terugvorderen. Het is dan aan de bank om die grove nalatigheid te bewijzen.
Ook het Kifid, het klachteninstituut voor financiële dienstverleners, legt de lat voor grove nalatigheid hoog. Volgens een uitspraak van april 2026 is daar pas sprake van als je je bewust was van het risico op fraude en toch de instructies van de oplichter volgde. Omdat slachtoffers meestal echt denken dat ze met hun bank te maken hebben, is dat vaak niet het geval.
Heb je de betaling zelf gedaan, bijvoorbeeld omdat een nepbankmedewerker je vroeg om je geld veilig te stellen, dan is er juridisch sprake van een toegestane betaling. Jij hebt de opdracht immers zelf gegeven, ook al werd je misleid. In dat geval is de bank niet automatisch verplicht om je schade te vergoeden.
Het Kifid oordeelde in juni 2026 dat een bank in zo’n situatie alleen moet betalen als ze haar zorgplicht heeft geschonden. Dat is bijvoorbeeld zo als de bank duidelijke signalen van fraude heeft gemist. Daarnaast hebben banken in sommige gevallen een coulanceregeling voor slachtoffers van bankhelpdeskfraude, maar die geldt alleen onder bepaalde voorwaarden. Vraag je bank altijd welke mogelijkheden er in jouw situatie zijn.
Neem zo snel mogelijk contact op met je bank. Hoe sneller je belt, hoe groter de kans dat de bank een betaling nog kan tegenhouden of je rekening kan blokkeren. Gebruik daarvoor het nummer op de achterkant van je pas of op de officiële website van je bank.
Doe daarna aangifte bij de politie en bewaar alle berichten, e-mails, schermafbeeldingen en gegevens van de oplichter. Die heb je nodig voor je bank en voor een eventuele klacht. Verwijder apps die je op aanwijzing van de oplichter hebt geïnstalleerd en verander je wachtwoorden.
Ben je het niet eens met de beslissing van je bank, dan kun je eerst een klacht indienen bij de bank zelf. Kom je er samen niet uit, dan kun je naar het Kifid.
De beste bescherming is weten wat een bank nooit van je vraagt. Een bank vraagt je nooit om via een link in te loggen, je beveiligingscodes te delen, geld over te maken naar een andere rekening of je pinpas tegen je telefoon te houden. Lees ook ons blog over de nep-bankmedewerker aan de deur en over wat je doet als je geld naar de verkeerde rekening hebt overgemaakt.
Heb je een verdacht bericht gekregen of denk je dat je bent opgelicht? Als zelfstandig adviseur van ASN Bank helpen we je graag verder met je bankzaken. Bel ons of loop binnen bij ons kantoor in Emmen. Je kunt ook contact met ons opnemen.